İaido

Gerçek İai Ruhu

İaido sözcüğü, en basit şekliyle « kılıcı kınından çıkarırken kesme sanatı » olarak batı dillerine çevrilebilir. Oysaki bu basit tanımlamanın çok ötesinde, İaido'nun en derin öğretisi ruhsal alandadır. İai, sadece bir saldırganı saf dışı bırakmak olarak değil, içimizdeki düşmanı yenmek, « büyük savaşı » kazanmak olarak ele alınmalıdır. Burada söz konusu olan zafer, içinde bulunulan koşullarla uyumlu olabilmek ve kılıcı kınından çıkarmadan zafere ulaşabilmekte yatar. İaido sözcüğü üç heceden oluşur : i = yaşam, ai= uyum ve do = izlenecek yoldur.

İai'nin modern anlamı, insan hayatındaki barış ve huzurdur. Dilimize « Barış istiyorsan, savaşa hazır ol » olarak çevrilmiş « Si vis pacem, para bellum » Latince atasözünün uzakdoğu sanatlarında vucut bulmuş halidir.

İai Geleneği

Mitolojik devirlerden beri « İai », büyük kılıç sanatı olarak anılır. Tarihçesi, kılıç yapımının mükemmelliğe ermesiyle iç içedir ve gelişimi Japon savaş sanatları içinde merkezi bir rol oynar. Nesiller boyu aktarımla gelişen İai geleneği, 600 yıl önce, Hayashizaki Shigenobu'nun elinde belirgin kimliğine kavuşmuştur.

İai Uygulaması

Kılıç ustası, otururken, kalkarken, eğilerek selam verirken, yürürken, bütün yönlerden gelebilecek saldırılara hazır olmalı, kendini savunabilmeli ve bunlara karşılık verebilmelidir. Bunun için amaçlanan hedef, kusursuz bir farkındalık, zihin açıklığı, beden-zihin birlikteliği ve uyumudur.

İaido'da saldırı ve savunma, ma-ai (mesafe), hasuji (kılıç kesiş açıları) ve te-no-uchi (kılıcı kavrama) bilgileri açısından ele alınır. İaido, yaşanmış belirli saldırı senaryoları dahilinde, kusursuz forma ulaşmak amacıyla uzun yıllar « kata » şeklinde, keskin olmayan metal çalışma kılıcı « iaito » ile tek başına çalışılır. Daha ileri seviyelerde, tecrübeli kişiler arasında, « Tachi İai » olarak adlandırılan karşılıklı çalışma formları da mevcuttur.

“Gökyüzündeki aya bakarak elinizdeki inciyi kaybedersiniz.”

Japon Savaş Sanatı, Thomas Cleary

Okullar/Stiller

Pek çok « Ryu-ha » veya başka bir deyişle, « okul vardır ». En yaygınları ise Muso Shinden Ryu, Muso Jikiden Eishin Ryu, Tamiya Ryu, Hoki Ryu, vs’dir. Bir ömür boyu çalışmak dahi bu stillerin hepsinin öğrenilmesi için yeterli değildir.

Zen Nihon Kendo Renmei

1968'den bu yana onbir kılıç ustasından oluşan bir komisyon Zen Nihon Kendo Renmei (Japon Kendo Federasyonu) önderliğinde toplanarak, değişik stillerin önemli özelliklerini oniki Kata'da toplamışlardır. Bu seri « ZNKR Seitei İai Kata » adını taşır.

İaido’ya yeni başlayanların özellikle çalışmaları gereken bu « kata » serisi, bütün stillere ait prensiplerin yüzde doksanını içerir. Yine de gerçek ustalık ve İai ruhunun anlaşılması eski Ryu-ha'ların (stillerin) çalışılmasıyla mümkündür.

Kendo ile bağlantısı

Zamanımızın çok önemli bir İaidocusu olan Nakayama Hakudo Sensei, Kendo ve İaido arasındaki yakın bağı, « Bir kuşun iki kanadı gibi ayrılmaz » benzetmesiyle ifade etmiştir. Kendisi, kılıç sanatında ustalaşmayı arzu eden kişi için, bu ikisinden biri eksikse mükemmelliğe varmanın imkânsızlığına inanıyordu.